afroasiatiske språk

Artikkelstart

Afroasiatiske språk er ein språkfamilie med kring 300 språk som blir tala av over ein halv milliard menneske i Afrika og Midtausten. Det er vanleg å dele familien i seks undergrupper:

  1. semittiske språk, i Midtausten og det nordlege og nordaustlege Afrika, med mellom anna språka akkadisk, hebraisk, arameisk, arabisk, sørarabisk og fleire språk i Etiopia, mellom anna tigrinja, geez og amharisk;
  2. egyptisk (utdøydd) med gamalegyptisk (frå faraoisk tid) og koptisk;
  3. berberspråk i Nord-Afrika, med mellom anna tasjelhit (sjilha), tamazight og tarifit (rifisk) i Marokko, taqbajlit (kabylisk) i Algerie, siwi i det vestlege Egypt og tamasjek (tamasjeq) i Mali, Niger og det sørlege Algerie;
  4. kusjittiske språk, i Sudan, Etiopia og Somalia; med mellom anna oromo og somalisk;
  5. tsjadspråk sør for Sahara, i Niger, Nigeria, Kamerun, Tsjad og Den sentralafrikanske republikken, med mellom anna hausa;
  6. omotiske språk, hovudsakleg i det sørlege Etiopia; med mellom anna wolaytta, kafa og aari.

Det er nokre usikre punkt i klassifikasjonen:

  • Det er uklart om kusjittiske utgjer éi eller fleire undergrupper av afroasiatisk.
  • Statusen til omotisk er sterkt omdiskutert. Somme forskarar meiner dei er kusjittiske; andre deler afroasiatisk i to hovudgrupper, (i) erytreisk, med undergruppene semittisk, egyptisk, berbersk, kusjittisk tsjadisk, (ii) omotisk; atter andre meiner at dei omotiske språka ikkje er afroasiatisk i det heile, og at dei utgjer fleire uavhengige språkfamiliar.

Historikk

Dei afroasiatiske språka blei tidlegare kalla semittisk-hamittiske språk. Det var den amerikanske språkforskaren Joseph H. Greenberg som i boka The Languages of Africa (1963) føreslo namnet afroasiatisk. Grunnen var at namnet semittisk-hamittisk gav det feilaktige inntrykket at familien hadde to undergrupper, semittisk og hamittisk, slik at egyptisk, berbersk, kusjittisk, tsjadisk og omotisk utgjorde ei hamittisk (ikkje-semittisk) undergruppe ved sida av semittisk.

Les mer i Store norske leksikon

Kommentarer

Kommentaren din publiseres her. Fagansvarlig eller redaktør svarer når de kan.

Du må være logget inn for å kommentere.

eller registrer deg