Sogningen

Sogningen var ein norsk avis som kom ut frå 1897 og blei slått saman med Sogns Avis til Sogningen/Sogns Avis (S/SA) i 1972 og endra namn til Sogn Avis i 1993.

Sogningen i Vik var ute til tingarane våren 1897, eitt år etter at Høgre si mektige partiavdeling i Bergen også hadde vore fødselshjelpar for ei anna konservativ avis i amtet, avisa Nordfjord på Sandane. Også denne gongen var det Rasmus Thorsen som tok på seg oppgåva som utgjevar og bladstyrar, men i denne avisa blei han verande i 14 år.

Sogningen var lenge det dominerande bygdebladet i Midtre Sogn, men møtte konkurranse på heimebane frå avisa Sognefjord i 1913 og streva seg inn i den første mellomkrigstida med mager ballast.

I 1925 blei Sogningen seld og flytt frå opphavsstaden Vik til Balestrand. Men etter 26 år på nordsida av Sognefjorden vende avisa attende til sørsida og Vik. Seks år seinare blei Sogningen flytta på ny, denne gongen til Leikanger.

I Leikanger blei avisa frå sommaren 1959 teknisk og redaksjonelt samkøyrd med eit anna rastlaust bygdeblad, Sogns Avis, også med Vik som opphavsstad. To blad med lang fartstid frå respektive Høgre og Bondepartiet kom no ut med basis i den same redaksjonen. Avisene var så å seie identiske, men likevel ørlite ulike, for å kunne forsvara partiprofilen.

Sogningen skulle snart bli ryggrada i eit sært bladfenomen, Sogningen/ Sogns Avis, eller S/SA. Etter å ha tilbakelagt sekstitalet som to aviser, blei dei to avisene sydde i hop til S/SA, frå 1972. Den nye avisa fekk undertittelen «politisk uavhengig», men heldt fram med å vere eit dårleg kamuflert Høgreorgan. S/SA gjekk jamt under nemninga Sogningen og blei oppfatta som ei forlenging av den konservative avisa frå 1897. Det siste blei eit problem for Senterpartiet som no mista all kontroll med avisa.

S/SA skulle i løpet av dei neste 20 åra, under redaktør Hans Arnesen, bli fylkets største opplagssuksess. Innan 1983 hadde Arnesen og S/SA erobra opplagstoppen. Ti år etter opplagstriumfen kunne eigaren av S/SA, Husabø-familien i Leikanger, sluttføre erobringa av Sogn. I 1993 blei den gamle Venstre-avisa Sogn og Fjordane kjøpt opp og slått saman med S/SA. Den nye avisa fekk namnet Sogn Avis. Dette grepet utløyste A-pressa sitt oppkjøp av Firda i Førde i 1995, fylkets største avis.

Opplag

År Opplag
1932 1500
1960 3769
1970 4292
1983 8173
1992 9580
1998 10815
2008 10085

Fakta

  • Sogningen: fyrste nr. 1897, fyrste red. Rasmus Thorsen.
  • Førebels siste nr. 31.3.1942.
  • Fyrste nr. etter krigen 1.8.1945.
  • Slått saman med Sogns Avis til Sogningen/Sogns Avis (S/SA): fyrste nr. 1.1.1972. Kjøpte avisa Sogn og Fjordane i 1992, endra namn til Sogn Avis 7.1.1993.

Les mer i Store norske leksikon

Kommentarer

Kommentaren din publiseres her. Fagansvarlig eller redaktør svarer når de kan.

Du må være logget inn for å kommentere.

eller registrer deg